Lắp quạt trần: cách trần, cách sàn bao nhiêu và trần thạch cao cần gia cố gì

Lắp quạt trần đúng là để cánh cách sàn từ 2,3 m, đầu cánh cách tường ít nhất 46 cm, tốt hơn là 1 m. Trần 2,6–2,7 m dùng ty ngắn nhất, trần từ 3 m mới cần ty dài. Trần thạch cao thì điểm treo phải bắt vào sàn bê tông phía trên, không treo vào tấm thạch cao.

Mấy con số này quyết định hai việc bạn sẽ sống cùng nhiều năm sau khi lắp quạt trần. Một là an toàn: quạt là một khối nặng vài kg quay liên tục trên đầu, treo thấp thì người cao giơ tay là chạm cánh, treo vào chỗ yếu thì rung dần rồi lỏng. Hai là gió: cánh sát trần thì chạy số to vẫn thấy hầm, cánh sát tường thì quạt dễ lắc. Dưới đây là từng khoảng cách, cách chọn ty theo trần, rồi tới gia cố trần, điện và dây an toàn.

Lắp quạt trần cách sàn bao nhiêu là an toàn?

Cánh quạt nên cách sàn từ 2,3 m trở lên, mốc Panasonic ghi trong sách hướng dẫn nhiều mẫu quạt trần bán ở Việt Nam (có mẫu ghi 2,5 m). Mốc thấp nhất ENERGY STAR của Mỹ chấp nhận là 7 feet, khoảng 2,13 m, còn khoảng tốt cho luồng gió là 2,4–2,7 m.

Bạn đọc nguyên văn trong hướng dẫn cơ bản về quạt trần của ENERGY STAR và sách hướng dẫn lắp đặt quạt trần Panasonic. Hai bên đo tới hai chỗ khác nhau, nên chúng tôi gom lại thành bảng:

Khoảng cách	Mốc nên giữ	Theo
Cánh quạt tới sàn	từ 2,3 m, lý tưởng 2,4–2,7 m	Panasonic, ENERGY STAR
Đáy bầu đèn (điểm thấp nhất) tới sàn	không dưới 2,13 m	ENERGY STAR (7 feet)
Đầu cánh tới tường	tối thiểu 46 cm, nên 1 m	ENERGY STAR (18 inch), Panasonic
Trần thấp dưới 2,44 m	quạt ốp sát, không ty	ENERGY STAR (8 feet)

Chỗ hay bị bỏ sót là quạt có đèn. Bầu đèn nằm dưới cánh, nên điểm thấp nhất của quạt luôn thấp hơn mặt cánh. Trang sản phẩm HL-FAN686 ghi chiều cao 42 cm và 55 cm “tính từ trần xuống điểm thấp nhất của quạt”. Bạn lấy chiều cao trần trừ con số này là biết đáy bầu đèn còn cách sàn bao nhiêu.

Cánh quạt cách tường bao nhiêu thì quạt không bị lắc?

Đầu cánh nên cách tường, tủ bếp cao hay cột ít nhất 46 cm theo ENERGY STAR, còn Panasonic khuyên 1 m. Hãng nói rõ lý do: đặt sát tường làm luồng gió không ổn định và quạt dễ lắc.

Quy ra phép tính: muốn giữ 1 m mỗi bên thì phòng phải rộng bằng sải cánh cộng 2 m. Quạt sải 1 220 mm như HL-FAN690 vì thế đặt giữa phòng rộng từ khoảng 3,2 m là thoải mái, phòng hẹp hơn vẫn lắp được miễn đầu cánh còn trên 46 cm. Chọn sải cánh theo diện tích thì bạn xem bài sải cánh quạt trần cho phòng 10–30 m².

Một câu rất hay gặp sau khi lắp quạt trần là “quạt lắp xong bị lắc”. Ngoài khoảng cách tới tường, bạn nhìn lên trên xem quạt có treo ngay dưới miệng gió điều hoà không, vì luồng gió thổi thẳng vào cánh làm quạt dễ chao. Lúc chọn tâm quạt, nhớ tránh cả miệng gió điều hoà âm trần nhé.

Trần cao bao nhiêu thì dùng ty quạt dài bao nhiêu?

Trần 2,6–2,7 m dùng ty ngắn nhất kèm theo quạt, trần 2,8–3 m dùng ty dài hơn một nấc. Trần từ 3 m trở lên thì tính theo công thức của hãng quạt Hunter: chiều cao trần trừ 2,74 m (9 feet, đã gồm thân quạt) ra chiều dài ty.

Ty quạt là ống thép nối từ đế quạt trên trần xuống bầu quạt. ENERGY STAR ghi ty tiêu chuẩn dài 3–5 inch, khoảng 8–13 cm. Nhiều mẫu trong kho HomeLight cho sẵn hai lựa chọn: HL-FAN690 có 2 thanh nối ty 12 cm và 25 cm nên quạt cao 42 hoặc 55 cm, HL-FAN686 cũng vậy. Mẫu EAGLE 70 sải 1,78 m đi ty 20 cm, trang sản phẩm ghi điều chỉnh được theo trần.

Chiều cao trần	Nên dùng	Ví dụ, phép tính
Dưới 2,5 m	quạt ốp sát, không ty	KAIYO SAITA-102 cao 23 cm, trần 2,5 m còn 2,27 m
2,6–2,7 m	ty ngắn nhất	HL-FAN690 ty 12 cm, cao 42 cm, còn 2,18–2,28 m
2,8–3 m	ty dài hơn một nấc	HL-FAN690 ty 25 cm, cao 55 cm, còn 2,25–2,45 m
khoảng 3,05 m	ty 30–46 cm	Hunter, trần 10 feet
khoảng 3,35 m	ty 46–61 cm	Hunter, trần 11 feet
khoảng 3,66 m	ty khoảng 91 cm	Hunter, trần 12 feet
4,27–4,57 m, thông tầng	ty 1,52–1,83 m	Hunter, trần 14–15 feet

Bốn dòng cuối lấy từ bảng chọn ty quạt của Hunter, đổi từ feet và inch sang mét. Thân quạt mỗi mẫu cao thấp khác nhau, nên con số chốt vẫn là phép trừ: trần trừ chiều cao quạt (kể cả ty) phải còn từ 2,13 m tới đáy bầu đèn.

Còn cánh cách trần bao nhiêu? Không có một con số chung cho mọi mẫu, nhưng nguyên tắc thì rõ: cánh càng sát trần, gió xuống càng yếu, ENERGY STAR cũng ghi điều này khi nói về quạt ốp sát. Bởi vậy trần cao thì đừng tiếc ty dài, cứ để cánh xuống tới vùng 2,4–2,7 m. Ngược lại, căn hộ trần 2,6 m chỉ còn chừng 30 cm cho cánh xuống nếu muốn giữ mốc 2,3 m, nên chọn mẫu thân thấp và ty ngắn nhất thôi.

Lắp quạt trần trên trần thạch cao cần gia cố gì?

Tấm thạch cao không chịu được quạt. Điểm treo phải xuyên qua lớp thạch cao, bắt vào sàn bê tông phía trên: khoan 2 lỗ lên bê tông, bắt 2 nở sắt có ren trong, vặn 2 ty sắt ren suốt vào, đầu dưới thò qua tấm thạch cao để bắt đế quạt bằng 2 ốc.

Cách làm này nằm trong bản vẽ hướng dẫn mà HomeLight vẫn dùng, kèm hai cách cho hai loại trần còn lại: trần bê tông chỉ cần bắn 2 vít nở sắt thẳng lên trần, trần gỗ dùng 2 vít sắt chuyên bắn gỗ. Bản vẽ ghi hai điều kiện ở trên cùng: trần cao từ 2,6 m, điểm treo chịu tải từ 50 kg.

Vì sao tới 50 kg trong khi quạt chỉ nặng vài kg, như HLFAN 818 trang sản phẩm ghi 7,5 kg? Bởi quạt không treo yên như đèn chùm. Nó quay, rung, khởi động, dừng và đổi số suốt nhiều năm. Panasonic còn đặt mốc chặt hơn: móc trần phải chịu được hơn 10 lần trọng lượng quạt, tức trên 75 kg với quạt 7,5 kg. Chúng tôi lấy mốc nào cao hơn trong hai mốc.

Gia cố nên làm trước khi đóng trần. Nhà đang làm nội thất mà đã định lắp quạt trần thì bạn đánh dấu tâm quạt trên mặt bằng, báo thợ trần bắt sẵn ty treo và kéo dây điện chờ tới đúng điểm đó. Trần đã đóng vẫn lắp được: khoét một lỗ nhỏ ở tâm để tìm dây chờ, khoan xuyên lên bê tông rồi đi ty như bản vẽ, có điều phải dò trước để mũi khoan không trúng ống nước hay xương trần.

Nhà mái tôn, trần thạch cao bên dưới không có sàn bê tông thì khác hẳn, phải tìm xà gồ hay dầm thép đủ chắc làm điểm treo. Trường hợp này quý khách nên để đội lắp đặt khảo sát tận nơi trước khi chọn mẫu.

Điện, công tắc và dây an toàn chuẩn bị thế nào?

Tại tâm quạt cần có sẵn dây nguồn 220 V chờ, kèm một công tắc hoặc cầu dao 2 cực trên tường để ngắt hẳn điện quạt. Dây an toàn vòng qua móc trần và bắt chặt vào ty quạt, để nếu một mối nối phía trên lỏng, quạt vẫn không rơi.

Với quạt động cơ DC, phần điện gọn hơn bạn nghĩ. Trong các bước lắp HL-FAN660 ở bài hướng dẫn lắp đặt quạt trần đèn trang trí, bộ nguồn điều khiển được cài vào khe của đế quạt, nối với dây 220 V chờ sẵn, rồi chụp đế che kín cả hai. Trần chỉ cần chừa đủ chỗ cho đế quạt và đầu dây chờ.

Thứ tự nên giữ mỗi lần lắp quạt trần:

1. Ngắt cầu dao, thử lại bằng bút thử điện trước khi chạm vào dây chờ.
2. Ráp ty vào bầu quạt, siết đủ ốc và cài chốt ở đầu ty dưới ngay từ dưới đất.
3. Đấu điện thử ở dưới đất, kiểm tra quạt quay, đèn sáng, điều khiển nhận lệnh rồi mới đưa lên trần.
4. Khớp đúng ngàm giữa đế quạt và đầu ty, móc dây an toàn, rồi mới bắt chụp đế.
5. Chạy thử từ số nhỏ tới số lớn, nhìn từ dưới lên xem quạt có chao không.

Đưa quạt lên rồi phải hạ xuống để sửa một mối dây là việc tốn công nhất cả buổi, nên đừng bỏ bước 3. Lắp xong, bạn chỉnh chiều quay cho đúng mùa theo bài quạt trần quay theo chiều nào là đúng. Panasonic cũng khuyên kiểm tra lại toàn bộ hệ treo ít nhất 2 năm một lần.

Công trình thật: quạt trần ở nhà hàng Monaco Linh Đàm

Ở nhà hàng Monaco, bán đảo Linh Đàm, Hà Nội, HomeLight lắp một dãy quạt trần đèn pha lê 5 cánh màu vàng cho sảnh ăn. Ảnh dưới chụp lúc đang thi công: giàn giáo còn dựng bên trái, thang chữ A đứng cạnh sân khấu, thùng carton còn ngổn ngang, các quạt đã treo xong dưới trần ốp tấm hoa văn.

Các quạt được đặt theo lưới ô hoa văn của trần, xen giữa các cục điều hoà âm trần chứ không treo ngay dưới miệng gió, và đều dùng ty ngắn.

Ảnh đầy đủ của công trình bạn xem tại trang dự án Monaco Linh Đàm.

Hỏi đáp nhanh

Trần 2,5 m có lắp quạt trần được không?
Được, nhưng phải là quạt ốp sát, không ty. Mẫu KAIYO SAITA-102 chỉ cao 23 cm tính tới trần, trần 2,5 m vẫn còn khoảng 2,27 m tới điểm thấp nhất.

Tự lắp quạt trần ở nhà có được không?
Trần bê tông, có sẵn dây chờ và bạn quen việc điện thì làm được theo bài hướng dẫn lắp đặt của HomeLight. Trần thạch cao phải khoan xuyên lên bê tông, nên giao cho thợ có khoan bê tông và đủ người đỡ quạt.

Quạt trần lắp xong bị lắc thì kiểm tra gì trước?
Kiểm ba chỗ: ốc và chốt ở hai đầu ty, khoảng cách từ đầu cánh tới tường, và miệng gió điều hoà phía trên. Cả ba đều nhìn thấy được mà không phải tháo động cơ. Vẫn lắc thì liên hệ bảo hành của hãng quạt.

Nếu quý khách muốn HomeLight lắp quạt trần, chỉ cần gửi ảnh trần, chiều cao trần và cho biết trần bê tông, thạch cao hay gỗ qua Zalo, đội lắp đặt sẽ báo cách gia cố và độ dài ty hợp với nhà mình. Còn đang chọn mẫu thì bạn xem giá cụ thể từng mẫu trong danh mục quạt trần, nhớ để ý chiều cao quạt ghi trong trang sản phẩm trước khi đặt nhé.